Sau Khi Giao Hết Tiền Đền Bù Cho Em Trai, Bố Mẹ Lại Tìm Đến Tôi Để Dưỡng Già
“Hiểu Văn, mẹ muốn đến chỗ con ở một thời gian.”
Ở đầu dây bên kia, giọng mẹ mang theo chút dè dặt, cẩn trọng.
Tôi cầm điện thoại, sững lại mất hai giây.
Hai mươi năm rồi, bà chưa từng chủ động nói muốn đến thăm tôi. Lần gặp gần nhất là Tết năm ngoái, tôi về quê ở ba ngày, suốt thời gian đó bà chỉ nhắc mãi về chiếc xe mới mua của em trai, và chuyện em dâu đang mang thai đứa thứ hai.
“Bố con dạo này sức khỏe không tốt, muốn đổi môi trường một chút.” Bà ngập ngừng, “Chỗ em trai con… không tiện lắm.”
Tôi nhìn bóng đêm ngoài cửa sổ, không nói gì.
“Được rồi,” tôi đáp, “bố mẹ cứ đến đi.”
Cúp máy, tôi ngồi thẫn thờ trên ghế sofa rất lâu.
Minh Viễn từ thư phòng bước ra, nhìn tôi: “Mẹ em gọi à?”
“Vâng, nói là muốn đến ở một thời gian.”
Anh không nói thêm, chỉ ngồi xuống cạnh tôi, nắm chặt tay tôi.
Tôi hiểu anh muốn nói gì. Nhưng có những chuyện, không cần phải nói ra.
Ba ngày sau, bố mẹ tôi đến.
Vừa bước vào cửa, mẹ đã đảo mắt nhìn quanh:
“Nhà này trang trí đơn điệu quá, chẳng có chút sắc đỏ nào.”
Tôi đáp: “Con thích đơn giản.”
“Người trẻ các con chẳng hiểu gì, nhà cửa phải có chút hỉ khí mới vượng.”
Bà đặt hành lý xuống, ngồi phịch lên sofa.
“Nhà em trai con ấy, trang trí kiểu Âu châu, trông oai phong lắm.”
Tôi vào bếp rót nước, không tiếp lời.
Bố đứng ở ban công, nhìn ra ngoài cửa sổ. Ông gầy đi nhiều, tóc đã bạc trắng.
“Bố, ngồi đi ạ.” Tôi mang nước ra.
Ông nhận lấy, “Ừ” một tiếng.
Hai mươi năm rồi, ông nói chuyện với tôi vẫn vậy. Một chữ, hai chữ, chưa bao giờ quá một câu.
“Hiểu Văn,” mẹ tôi nhấp một ngụm nước, “dạo này em trai con áp lực lớn lắm.”
Tôi đứng bên bàn trà, chờ bà nói tiếp.
“Công ty nó làm ăn không tốt, em dâu lại đang mang thai đứa thứ hai, chi tiêu nhiều.”
Bà nhìn tôi: “Con là chị, giúp đỡ nó một chút.”
“Con có một mình, chi tiêu cũng chẳng đáng bao nhiêu.”
Tôi đặt cốc trà xuống: “Con biết rồi.”
Mẹ tôi như thở phào nhẹ nhõm, lại bắt đầu kể chuyện nhà em trai. Tôi nghe, nhưng trong đầu lại hiện lên buổi chiều của năm năm trước.
Căn nhà cũ bị phá dỡ, tiền đền bù được nhận: 1,8 triệu tệ.
Hôm đó cả nhà ngồi lại, mẹ tôi tuyên bố:
“Số tiền này đưa hết cho Hạo Hạo. Nó còn phải mua nhà, kết hôn, nhiều chỗ cần dùng tiền.”
Mẹ sững lại một chút, rồi nói:
“Con là con gái, gả đi rồi là người nhà người ta. Hơn nữa em trai con còn phải nối dõi tông đường, không giống con được.”
Năm chữ đó, tôi nhớ suốt năm năm qua.
1,8 triệu tệ, tôi không có lấy một xu.
Hôm đó trên đường về, tôi ngồi trong xe suốt hai tiếng. Không khóc, chỉ lặng im.
Sau này kể với Minh Viễn, anh hỏi:
Tôi đáp: “Không cảm thấy gì cả.”
Thật ra tôi có cảm xúc. Chỉ là nói ra cũng vô ích.
“Hiểu Văn, con có đang nghe không?” Giọng mẹ kéo tôi về thực tại.
“Mẹ bảo em trai con gầy đi, lúc nào rảnh con gửi cho nó ít đồ bổ.”
Bữa tối tôi nấu bốn món một canh. Mẹ ăn hai miếng đã đặt đũa xuống:
“Nhạt quá, con nấu ăn lúc nào cũng vậy.”
Tôi nói: “Bác sĩ bảo ăn thanh đạm tốt hơn.”
“Bố con chỉ thích ăn mặn.”
Bố cúi đầu ăn, không nói gì.
Sau bữa ăn, tôi rửa bát, mẹ ngồi xem tivi.
“Hiểu Văn, tivi nhà con bé quá. Nhà em trai con cái kia tận 75 inch, xem mới đã.”
Tôi xếp bát vào máy rửa: “Thế này là đủ rồi.”
“Người trẻ phải biết hưởng thụ, kiếm tiền chẳng phải để tiêu sao.”
Bà chuyển kênh: “Đúng rồi, công việc con dạo này thế nào?”
“Kế toán thì kiếm được mấy đồng.”
Bà thở dài: “Hồi đó bảo con học y tá, con không nghe. Con nhìn em trai con xem, làm kinh doanh mới có tương lai.”
Năm đó tôi thi đậu đại học, học phí 8000 tệ. Mẹ nói:
“Con gái đọc nhiều sách làm gì, sớm gả đi mới là chính.”
8000 tệ đó, tôi tự vay. Vay ba nhà người thân, hai người bạn. Năm nhất, tôi làm bốn công việc cùng lúc mới trả hết.
Tôi dọn bếp xong đi ra. Mẹ đang xem chương trình hẹn hò, cười rất vui.
“Hiểu Văn, con xem cô này, điều kiện tốt thế mà cứ đòi tìm người giàu.”
Tôi nói: “Mẹ nghỉ sớm đi, mai con đưa bố mẹ đi khám sức khỏe.”
“Phúc lợi công ty con, không mất tiền.”
Lúc này bà mới “Ồ” một tiếng rồi tắt tivi.
Tôi về phòng ngủ, Minh Viễn vẫn đang đọc sách.
Tôi ngồi xuống: “Vẫn vậy thôi.”
Anh đặt sách xuống, vỗ vai tôi: “Đừng để bụng.”
Nằm xuống, tôi nhìn trần nhà, nhớ lại ngày kết hôn.
“Tiền sính lễ bàn xong rồi, tám vạn.”
Tôi nói: “Bọn con không lấy sính lễ.”
“Không lấy thì người ta coi thường con.”
Bà dừng lại: “Hơn nữa em trai con đang muốn mua xe.”
Cuối cùng nhà Minh Viễn đưa tám vạn. Ngay trong ngày, mẹ chuyển hết cho em trai.
Của hồi môn của tôi, chỉ có một chiếc chăn bông và ba nghìn tệ.
Chiếc chăn đó, tôi vẫn giữ đến giờ.
Ngày thứ năm, dì Lưu sang chơi.
Dì là hàng xóm cũ, nay ở chung cư bên cạnh. Nghe tin mẹ tôi đến, dì ghé thăm.
“Chị Tú Phấn, sắc mặt tốt quá nhỉ.” Dì vừa vào đã cười.
Mẹ tôi nhiệt tình đón tiếp: “Ở chỗ Hiểu Văn thoải mái lắm.”
Tôi đi pha trà, nghe họ nói chuyện.
“Hiểu Văn giỏi thật, mua được nhà to thế này.” Dì Lưu khen.
“Nó ấy mà, chỉ là số hưởng thôi.” Mẹ tôi hơi đắc ý, “lấy được chồng tốt.”
Tôi bưng trà ra, không nói gì.
“Cái đứa Hiểu Văn này hiếu thảo lắm,” mẹ nhìn dì, “vợ chồng tôi già rồi, phải có người chăm.”
Dì Lưu gật đầu: “Thế còn Hạo Hạo? Nó không phải mua nhà rồi sao?”
Nụ cười của mẹ cứng lại: “Nó bận, công ty nhiều việc.”
“Ồ.” Dì định nói gì đó rồi thôi, “năm đó lúc chia gia tài…”
Mẹ lập tức chuyển chủ đề.
Buổi trưa tôi nấu sáu món. Mẹ ăn miếng sườn, gật đầu:
Đang ăn thì chuông cửa reo.
Tôi mở cửa, mợ và chị họ đến.
“Hiểu Văn càng ngày càng xinh.” Mợ vừa vào đã nhìn quanh nhà, “nhà đẹp thật, bao nhiêu tiền vậy?”
Bà ngồi xuống: “Bọn trẻ giỏi thật.”
Mẹ từ bếp ra, mời ăn cơm.
Trên bàn, mợ hỏi về công việc.
“Hiểu Văn làm kế toán, lương cũng ổn.” mẹ trả lời thay.
Mợ gắp cá: “Chị Tú Phấn, vậy là chị có chỗ dựa dưỡng già rồi.”
Mẹ cười: “Chứ còn gì nữa, Hiểu Văn hiếu thảo, chỉ trông cậy vào nó thôi.”
“Thế Hạo Hạo?” chị họ hỏi.
“Nó áp lực lớn, công ty không tốt.”
Mẹ thở dài: “Nó lo cho mình còn chưa xong.”
“Mua nhà rồi, chẳng còn bao nhiêu.”
Tôi cúi đầu ăn, không chen vào.
Chị họ liếc tôi, không hỏi thêm.
Chiều họ về, mẹ nằm sofa nghỉ.
Tôi đang thu quần áo thì bố đến.
Ông định nói gì, cuối cùng chỉ nói:
“Bữa tối làm đơn giản thôi.”
Tôi nhìn theo, nhớ lại thời nhỏ.
Ông luôn vậy. Muốn nói lại thôi. Muốn quản cũng không quản.
Em trai làm vỡ kính, mẹ bao che, ông im lặng.
Tôi đứng nhất lớp, xin chữ ký, ông chỉ “Ừ” rồi đi.
Hai mươi năm rồi, câu dài nhất ông nói với tôi là gì, tôi không nhớ.
Trong bữa ăn, mẹ lại nói về em trai:
“Hạo Hạo nói tài khoản công ty đang căng, tháng sau có khi không trả nổi lương.”
Minh Viễn khựng lại, nhìn tôi.
Tôi nói: “Mẹ, căn nhà này là con tự mua, không dùng một xu của gia đình.”
Tôi uống canh: “Chỉ là nói cho mẹ biết.”
Sắc mặt bà không tốt, nhưng không nói thêm.
Sau bữa ăn, tôi rửa bát, nghe bà nói nhỏ với bố:
“Cái đứa này càng ngày càng khó nói chuyện.”
Đèn ngoài cửa sổ lần lượt sáng lên, như cuộc sống của những gia đình khác….Phần 2 dưới bình luận!
Sáng hôm sau, khi tôi vừa chuẩn bị dắt xe đi làm thì mẹ chặn tôi lại ở cửa. Bà đưa cho tôi một tờ giấy gấp làm tư, nét chữ của em trai tôi – Hạo Hạo – nhảy múa trên đó.
“Đây là danh sách mấy loại sữa ngoại và bỉm tốt cho đứa thứ hai của em con. Mẹ tính rồi, mua ở thành phố này chắc là rẻ hơn gửi từ quê lên. Con tiện đường đi làm thì tạt qua siêu thị mua rồi gửi về cho nó nhé.”
Tôi cầm tờ giấy, nhìn qua một lượt. Toàn là những nhãn hiệu đắt tiền nhất. Tôi khẽ hỏi: “Hạo Hạo không có tiền mua mấy thứ này sao mẹ? Hôm trước mẹ bảo nó mới đổi cái điện thoại đời mới nhất cơ mà?”
Mẹ tôi biến sắc, giọng cao lên một tông: “Điện thoại là để nó làm ăn, ngoại giao. Con làm chị sao cứ chi li với em thế? Số tiền đền bù năm đó nó mua nhà xong cũng phải sửa sang, trang trí, giờ lấy đâu ra dư dả. Con ở đây nhà cao cửa rộng, vợ chồng đều có lương cao, giúp em một chút thì mất gì đâu.”
Tôi nhìn sâu vào mắt bà, muốn tìm kiếm một chút xíu sự xót xa nào đó dành cho đứa con gái đang phải gồng gánh trả nợ ngân hàng mỗi tháng để mua căn nhà này. Nhưng không có. Trong mắt mẹ chỉ có sự lo lắng cho “tương lai của dòng họ”.
Tôi không nhận tờ giấy, chỉ nói nhẹ: “Để con xem đã. Dạo này công ty con cũng đang cắt giảm nhân sự, con phải tiết kiệm.”
Mẹ tôi lẩm bẩm gì đó về việc “con gái lớn thường hay ích kỷ”, rồi hậm hực quay vào phòng. Cả ngày hôm đó ở văn phòng, những con số trên màn hình máy tính cứ nhòe đi. Tôi tự hỏi, nếu mười năm trước tôi không cứng đầu tự đi vay tiền học đại học, nếu tôi nghe lời bà đi làm y tá rồi sớm gả cho một ông chồng giàu ở quê theo ý bà, liệu giờ đây tôi có nhận được một chút tôn trọng nào không? Câu trả lời có lẽ vẫn là không.
4
Cuối tuần, Hạo Hạo đột ngột lái xe lên thành phố, kéo theo cả vợ và đứa con trai lớn. Căn nhà vốn yên tĩnh của tôi bỗng chốc như vỡ tung. Tiếng trẻ con khóc, tiếng em dâu phàn nàn về thời tiết, và tiếng mẹ tôi vui mừng hớn hở chạy ra chạy vào lo cơm nước cho “đích tôn”.
Hạo Hạo ngồi vắt vẻo trên sofa, gác chân lên bàn trà, vừa bấm điện thoại vừa nói: “Chị cả, nhà chị rộng thật đấy. Hay là chị cho bố mẹ ở hẳn đây đi, chứ ở quê đi lại khó khăn, bố lại hay ốm.”
Minh Viễn đang rót nước, tay anh khựng lại một giây. Tôi hỏi ngược lại: “Thế còn căn nhà 1,8 triệu tệ mua bằng tiền đền bù của bố mẹ thì sao? Chẳng phải lúc mua mẹ nói là để dưỡng già cho ông bà ở đó sao?”
Em dâu tôi đang ngồi gọt hoa quả, bĩu môi: “Chị nói thế mà nghe được à? Nhà đó giờ có thêm đứa nhỏ, chật chội lắm. Bố mẹ ở đó thì bọn em sao chăm nổi. Chị giàu thế này, phụng dưỡng bố mẹ là trách nhiệm của chị chứ.”
Mẹ tôi từ trong bếp nói vọng ra: “Phải đấy Hiểu Văn. Hạo Hạo nó còn phải lo làm ăn. Con xem, xe nó cũ rồi, đi gặp khách hàng cũng mất mặt. Con xem có dư dả chút nào thì hỗ trợ nó đổi xe, coi như là giúp nhà mình nở mày nở mặt.”
Tôi nhìn sang bố. Ông vẫn ngồi ở góc ban công, nhìn xuống dòng xe cộ tấp nập phía dưới. Ông như một cái bóng mờ nhạt trong chính gia đình mình, không phản đối, cũng không đồng tình. Sự im lặng của ông đôi khi còn khiến tôi đau lòng hơn cả những lời đòi hỏi của mẹ.
“Con không có tiền,” tôi dứt khoát. “Tiền của con đều đổ vào trả góp căn nhà này. Nếu bố mẹ muốn ở lại đây lâu dài, con hoan nghênh. Nhưng tiền sinh hoạt phí và tiền thuốc men của bố, chúng ta cần chia đều. Cả tiền đền bù năm xưa nữa, Hạo Hạo nhận hết thì cũng phải có trách nhiệm.”
Cả phòng khách bỗng chốc im bặt. Mẹ tôi buông cái muôi xuống sàn, tiếng kim loại va chạm nghe chát chúa. Bà lao ra, mặt đỏ bừng:
“Mày nói cái gì? Chia đều? Mày là con gái mà lại tính toán với em trai từng đồng bạc lẻ? Tao nuôi mày lớn chừng này để mày quay lại đòi tiền em mày à? Số tiền đền bù đó là của tổ tiên, phải để lại cho đứa nối dõi. Mày đi lấy chồng rồi, có quyền gì mà đòi hỏi?”
“Con không đòi hỏi phần tiền đó,” tôi đứng dậy, giọng run nhưng kiên định. “Con chỉ đòi hỏi sự công bằng. Nếu mẹ coi con là người ngoài khi chia tài sản, thì đừng coi con là người duy nhất phải gánh vác trách nhiệm khi bố mẹ già yếu. Hạo Hạo có nhà từ tiền của bố mẹ, nó phải lo chỗ ở cho bố mẹ. Con có thể đón bố mẹ lên chơi, chăm sóc khi ốm đau, nhưng con không phải là cái ‘mỏ’ để cả nhà đào bới.”
Em dâu tôi ném phăng con dao xuống bàn: “Thôi được rồi, không cho thì thôi, làm gì mà nói nghe ghê thế. Chồng, chúng ta về! Ở đây chỉ thêm rước bực vào người.”
Hạo Hạo đứng dậy, hậm hực nhìn tôi: “Chị tuyệt tình thật đấy. Sau này đừng có mà nhìn mặt em nữa.”
Họ kéo nhau đi, để lại một đống hỗn độn và bà mẹ đang ngồi bệt xuống sàn than thân trách phận.
5
Tối hôm đó, bố tôi vào phòng làm việc của tôi. Ông đặt lên bàn một chiếc phong bì cũ kỹ, sờn rách.
“Đây là cái gì hả bố?”
“Tiền của bố,” ông nói khẽ, giọng khàn khàn. “Năm đó… lúc chia tiền đền bù, bố đã lén giữ lại mười vạn tệ. Bố biết mẹ con thiên vị, bố cũng biết con khổ. Số tiền này bố để dành cho con phòng thân, mẹ con không biết đâu.”
Tôi mở phong bì, bên trong là những tờ tiền đủ mệnh giá, xếp rất phẳng phiu. Mười vạn tệ (khoảng 350 triệu đồng). So với 1,8 triệu tệ kia, nó chẳng là bao, nhưng tôi biết đó là tất cả những gì một người đàn ông nhu nhược như ông có thể làm để bù đắp cho tôi.
“Bố xin lỗi,” ông cúi đầu, “bố không bảo vệ được con trước mẹ con và em trai.”
Tôi ôm lấy vai bố, nước mắt lần đầu tiên rơi xuống sau bao nhiêu năm kìm nén. Hóa ra, trong bóng tối của sự bất công, vẫn có một chút ánh sáng le lói của tình thân, dù nó quá muộn màng và nhỏ bé.
Sáng hôm sau, mẹ tôi nói muốn về quê. Bà không còn nhắc đến việc ở lại dưỡng già, cũng không nhắc đến danh sách sữa bỉm. Bà chỉ nhìn tôi với ánh mắt lạ lẫm, như thể lần đầu tiên bà nhận ra đứa con gái “vâng lời” ngày nào đã có một thế giới riêng mà bà không còn quyền kiểm soát.
Tôi đưa bố mẹ ra bến xe. Trước khi lên xe, bố nắm tay tôi thật chặt. Mẹ thì chỉ nhìn ra cửa sổ, bóng dáng bà nhỏ bé lại giữa những tòa nhà chọc trời của thành phố.
Tôi quay về nhà, Minh Viễn đã chuẩn bị xong bữa tối. Căn nhà lại trở về vẻ yên tĩnh vốn có. Tôi biết, cuộc chiến giữa trách nhiệm và tình cảm sẽ còn kéo dài, nhưng từ nay về sau, tôi sẽ không còn cảm thấy nợ nần ai nữa.
Hóa ra, sự “hiếu thảo” thật sự không phải là đáp ứng mọi yêu sách vô lý, mà là học cách bảo vệ bản thân để có thể chăm sóc những người thực sự cần mình, một cách công bằng và tự trọng. Tôi nhìn chiếc chăn bông cũ mẹ cho ngày cưới vẫn nằm trong tủ, mỉm cười. Quá khứ đã lùi xa, và tôi, Hiểu Văn, cuối cùng đã có thể sống cho chính mình.
